Co lepsze dla kredytobiorcy proces czy ustawa?

2,5-krotny wzrost liczby spraw dotyczących kredytów frankowych w warszawskich sądach wywołał dyskusję o potrzebie wprowadzenia przepisów regulujących sytuację frankowiczów. Biorąc pod uwagę coraz częstsze wygrane przez kredytobiorców procesy, wiele na to wskazuje, że proponowane rozwiązania mogą być korzystniejsze dla banków. Nad projektem prezydenta rozpoczęła obrady sejmowa podkomisja ds. ustaw frankowych.

Autor: Paweł Michalak, partner i radca prawny w Kancelarii Prawnej Michalak Kosicka Zawolski i Partnerzy Radcowie Prawni

Przypomnijmy, inicjatywa zmian w prawie dotycząca kredytów w szwajcarskiej walucie była jednym z głównych postulatów wyborczych kandydata na prezydenta Andrzeja Dudy. Proponował, by kredyty walutowe przewalutować po kursie z dnia ich zaciągnięcia. Już jako prezydent ogłosił swoją wersję zmian, która jednak z czasem ewaluowała w mniej atrakcyjną dla kredytobiorców. Na jednym z etapów banki miały zwrócić swoim klientom różnicę między zastosowanym przez nie kursem franka a kursem NBP (tzw. spread).

Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów zdecydował ostatnio, by nałożyć karę za spready na Deutsche Bank. Tym i sprawami wytoczonymi innym bankom potwierdził, że stosowanie własnych, nieprecyzyjnych zasad obliczeń różnic kursowych przez banki było niezgodne z prawem. Jednak „spreadowy” pomysł prezydenta na odgórne uregulowanie sytuacji osób posiadających kredyty frankowe został zastąpiony innym.

W końcu, w 2017 r., prezydent złożył w Sejmie kompromisowy projekt, który wpadł do legislacyjnej zamrażarki. Teraz na fali informacji o zakorkowanych przez frankowiczów sądach, poseł Tadeusz Cymański, szef podkomisji frankowej ogłosił, że „prace nad ustawą prezydencką w sprawie kredytów frankowych uzyskały pozytywną opinię rządu”. Na początku stycznia prezydent powiedział, że nie jest zadowolony z tempa prac i poprosił o ich przyspieszenie. Niedawno wspomniał, że rozmawiał o kredytach frankowych z prezesem Narodowego Banku Polskiego oraz o tym, że tworzy w tej sprawie koalicję z osobami z rynku finansowego, którzy są za wprowadzeniem proponowanych przez prezydenta rozwiązań. Projekt prezydenta jest przedmiotem obrad sejmowej podkomisji ds. ustaw frankowych, które rozpoczęły się w Sejmie w czwartek 24 stycznia.

W projekcie ustawy o zmianie ustawy o wsparciu kredytobiorców znajdujących się w trudnej sytuacji finansowej, którzy zaciągnęli kredyt mieszkaniowy oraz ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych znalazło się m.in. pojęcie dobrowolnej restrukturyzacji, czyli uzgodnionego przez kredytobiorcę i kredytodawcę dobrowolnego, umownego przekształcenia należności restrukturyzowanej w należność zrestrukturyzowaną. Przy czym należność restrukturyzowana została zdefiniowana jako kredyt mieszkaniowy denominowany lub indeksowany do waluty innej niż waluta, w której kredytobiorca uzyskuje dochód, podlegający dobrowolnej restrukturyzacji,  a należność zrestrukturyzowana jako kredyt mieszkaniowy, który w wyniku dobrowolnej restrukturyzacji został zastąpiony kredytem mieszkaniowym, który nie jest denominowany lub indeksowany do waluty innej niż waluta, w której kredytobiorca uzyskuje dochód.

Porozumienie stron

Idea proponowanych zmian opiera się więc na współpracy klientów z bankami,  zachętach finansowych skierowanych do banków, by przystąpiły do negocjacji, pożyczkach na spłatę zobowiązań i wsparciu dla kredytobiorców znajdujących się w najtrudniejszej sytuacji materialnej. Zaproponowane rozwiązania mają być stosowane nie tylko w przypadku kredytów walutowych, ale również złotowych. Banki, które zdecydują się na przekształcenie należności restrukturyzowanej w należność zrestrukturyzowaną,  będą mogły liczyć na zwrot różnic bilansowych między ich wartościami. Skąd będą pochodzić pieniądze na realizację ustawy? Projekt przewiduje funkcjonowanie dwóch funduszy Wspierającego  i Restrukturyzacyjnego.

Kredytobiorcy, którzy mają trudności ze sprzedażą nieruchomości dostali propozycję pożyczki przewidzianej w przypadku, gdy kredytobiorca dokonał sprzedaży kredytowanej nieruchomości, a kwota uzyskana ze sprzedaży nie pokryła całego zobowiązania związanego z kredytem mieszkaniowym, zaciągniętym na zakup sprzedanej nieruchomości. Umowa pożyczki ma być zawierana z  Bankiem Gospodarstwa Krajowego.

Korzystne wyroki

Czy proponowane zmiany są rzeczywiście szansą dla kredytobiorców? Mogą nią być w przypadku gdy są w kryzysowej sytuacji finansowej i dobrej woli banków. Ci którzy mają z czego spłacać kredyt, ale uważają, że ich umowa z bankiem zawiera przepisy niezgodne z prawem, a nie liczą na kompromis z bankiem, mogą spróbować wejść na żmudną, ale coraz częściej kończącą się sukcesem frankowiczów drogę sądową. Wystarczy wspomnieć dwa wyroki dotyczące stosowanych przez banki niedozwolonych postanowień umownych z ostatnich dni. 24 grudnia 2018 r. Sąd Okręgowy w Łodzi uznał za uzasadnioną apelację powodów, którzy kwestionowali sposób ułożenia przez bank tabeli kursowej. Twierdzili, że nie był im znany, brakowało jasnej, obiektywnej informacji o sposobie obliczeń. Sąd przyznał, że bank przeliczał kurs waluty w dowolny, korzystny dla siebie sposób i tym samym naruszył interesy konsumenta. Zmienił wyrok sądu I instancji i zasądził od banku na rzecz kredytobiorców ponad 61  tys. zł wraz z odsetkami (sygnatura akt: III Ca 1969/17).

Korzystny dla frankowiczów wyrok w sprawie klauzul abuzywnych zapadł również w listopadzie. Sąd Okręgowy w Warszawie uznał, rozpatrywane postanowienia umowne za niedozwolone i niewiążące kredytobiorców. Podkreślił, że nie można ich zastąpić regulacjami kodeksu cywilnego (art. 358 § 2), ponieważ nie obowiązywały one jeszcze w dacie zawarcia umowy. Nadpłacone w wyniku klauzul abuzywnych przez klientów banku środki stanowiły nienależne świadczenie i zdaniem sądu powinny zostać im zwrócone. Tym razem chodziło o kwotę około 25 tys. zł  (sygnatura akt: XXV C 695/17).

Polecane

Specjaliści

Partner, Radca prawny

Paweł Michalak

Współzałożyciel i Partner zarządzający Kancelarii. Wcześniej Partner innej warszawskiej kancelarii prawnej, odpowiedzialny w szczególności za […]

czytaj więcej
Partner, Radca prawny

Katarzyna Kosicka-Polak

Współzałożycielka i Partner Kancelarii. Uprzednio związana z jedną z wiodących warszawskich kancelarii, jako członek zespołu […]

czytaj więcej
Współzałożyciel i Partner, Radca prawny

Artur Zawolski

Radca prawny. Absolwent Uniwersytetu Warszawskiego w Warszawie, Wydziału Prawa i Administracji (1998) i Instytutu Stosowanych Nauk Społecznych […]

czytaj więcej
Radca prawny

Alicja Kosicka

Alicja Kosicka posiada ponad trzydziestoletnie doświadczenie w świadczeniu usług prawnych na rzecz podmiotów indywidualnych oraz […]

czytaj więcej
Radca prawny

Marta Borajkiewicz-Pionkowska

Marta Borajkiewicz-Pionkowska jest ekspertem w zakresie złożonych projektów handlowych, także realizowanych z udziałem podmiotów zagranicznych. […]

czytaj więcej
Radca prawny

Izabela Wąsowska

Izabela Wąsowska jest członkiem zespołu doradzającego przy przedsięwzięciach inwestycyjnych, w szczególności w obszarze nieruchomości. Specjalizuje […]

czytaj więcej
Radca prawny

Katarzyna Ignatowicz-Dębska

Katarzyna Ignatowicz-Dębska prowadzi kompleksową obsługę prawną wspólnot mieszkaniowych, spółdzielni, administratorów nieruchomości oraz właścicieli (zarówno prywatnych, […]

czytaj więcej
Radca prawny

Patrycja Guniewska

Patrycja Guniewska zajmuje się bieżącą obsługą prawną jednostek sektora finansów publicznych. Posiada doświadczenie w przygotowywaniu […]

czytaj więcej
Radca prawny

Justyna Fiedorczuk

Justyna Fiedorczuk specjalizuje się w prawie administracyjnym, ze szczególnym uwzględnieniem prawa budowlanego oraz prawa planowania […]

czytaj więcej
Radca prawny

Barbara Skrok

Barbara Skrok pracuje w zespole świadczącym obsługę prawną na rzecz podmiotów prowadzących działalność leczniczą. Doradza […]

czytaj więcej
Adwokat

Karina Banaszczyk

Karina Banaszczyk doradza Klientom Kancelarii, w szczególności spółkom prawa handlowego, w zakresie restrukturyzacji zadłużenia oraz […]

czytaj więcej
Radca Prawny

Paulina Pacholczyk

Paulina Pacholczyk reprezentuje Klientów Kancelarii w postępowaniach sądowych dotyczących w szczególności ich bieżącej działalności operacyjnej. […]

czytaj więcej
Radca prawny

Justyna Bachórska

Justyna Bachórska pracuje w zespole prawa cywilnego i rodzinnego. W ramach praktyki doradza osobom fizycznym, […]

czytaj więcej
Prawnik

Aleksander Półtorak

Aleksander Półtorak specjalizuje się w zakresie prawa własności intelektualnej, w szczególności prawa ochrony danych osobowych […]

czytaj więcej
Aplikant radcowski

Anna Sobocińska

Anna Dobrowolska doradza Klientom Kancelarii – osobom fizycznym i przedsiębiorcom. Reprezentuje Klientów Kancelarii w sporach […]

czytaj więcej
Aplikant adwokacki

Marta Pomykaj

Marta specjalizuje się w prawie własności intelektualnej, tematyce zwalczania nieuczciwej konkurencji oraz ochronie dóbr osobistych. […]

czytaj więcej
Prawnik & Manager ds. PR

Edyta Borkowska

Edyta Borkowska doradza Klientom Kancelarii – osobom fizycznym i przedsiębiorcom. Doświadczenie zdobywała m.in. w redakcji […]

czytaj więcej
Asystent prawny

Jakub Szmelcer

Jakub Szmelcer jest obecnie studentem V roku Prawa na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego. […]

czytaj więcej
Asystent prawny

Karolina Lewandowska

Karolina Lewandowska jest studentką IV roku na wydziale Prawa i Administracji na Uczelni Łazarskiego w […]

czytaj więcej
Kierownik biura

Olga Morzy-Sobiczewska

Olga Morzy-Sobiczewska zarządza biurem Kancelarii oraz personelem administracyjnym. Wspiera obsługę księgowo – finansową oraz kadrową […]

czytaj więcej
Asystentka biura

Karolina Harbaszewska

Karolina Harbaszewska wspiera pracę biura Kancelarii oraz prawników. Zdobywała doświadczenie w pracy administracyjno – biurowej […]

czytaj więcej
Klient biznesowy Klient indywidualny
Panel klienta